Konstruksiya növləri
Bərpa üsulu itirilmiş dişlərin sayından, yerindən və sümüyün vəziyyətindən asılıdır.
-
Tək qapaq (tac)
Bir implantın və ya zədələnmiş dişin üzərinə fərdi hazırlanır.
-
İmplantüstü körpü
Ard-arda bir neçə diş itirildikdə implantlara bərkidilir; məsələn, iki implant üzərində üç dişlik körpü.
-
Sabit tam protez
Tam dişsiz çənədə implantlara bərkidilir və ağızdan çıxarılmır.
-
İmplantlara bərkidilən çıxan protez
Daha az sayda implanta birləşir, gündəlik istifadədə sabit dayanır və gigiyena üçün çıxarıla bilir.
Zirkon qapaqlar
Zirkonium dioksid (zirkon) qapaqlar metal karkassız, möhkəm və biouyğun konstruksiyalardır. Həm ön, həm də arxa dişlərin bərpası üçün istifadə olunur: ön dişlərdə təbii estetika, arxa dişlərdə isə yüksək möhkəmlik təmin edir.
Zirkon qapaqlar karies nəticəsində tac hissəsi ciddi zədələnmiş və plombla bərpası mümkün olmayan dişlərdə, həmçinin dişlərin forma və görünüş qüsurlarını aradan qaldırmaq üçün tətbiq edilir.
- İşıq keçiriciliyi və rəngi təbii dişə yaxındır
- Metal olmadığı üçün diş əti kənarında boz-göyümtül kölgə yaratmır
- Yüngül və möhkəmdir, ona tez öyrəşmək olur
- Ağız toxumaları ilə biouyğundur
- Zamanla rəngini dəyişmir
E-max keramika qapaqlar
E-max — yüksək estetik göstəricilərə malik litium disilikat keramikadır. Şəffaflığı və rəng keçidləri sayəsində rəng və görünüş baxımından təbii dişlərə çox oxşayır. Bu qapaqlar diş əti kənarında rəng dəyişikliyi effekti yaratmır, buna görə xüsusilə estetik tələblərin yüksək olduğu hallarda seçilir.
Zirkon, yoxsa metal-keramika?
Metal-keramika qapaqlar metal karkas üzərinə çəkilmiş keramika qatından ibarətdir. Zirkon qapaqlarda isə metal karkas yoxdur — buna görə onlar işığı təbii dişə daha yaxın keçirir və diş əti kənarında metal kölgəsi yaratmır.
| Meyar | Zirkon | Metal-keramika |
|---|---|---|
| Karkas | Metalsız | Metal karkas üzərində keramika |
| İşıq keçiriciliyi | Təbii dişə yaxın | Daha az |
| Diş əti kənarı | Kölgə yaratmır | Zamanla metal kölgəsi görünə bilər |
| Biouyğunluq | Yüksək | Metala həssaslıq nəzərə alınmalıdır |
Hansı materialın seçiləcəyi dişin yerləşdiyi nahiyə, dişləmə yükü, estetik gözləntilər və büdcə nəzərə alınmaqla həkimlə birlikdə müəyyən edilir.
Qapaqlar necə hazırlanır?
Müasir stomatologiyada ölçülər ağızdaxili skanlama üsulu ilə də götürülə bilir — bu, qapağın dəqiq ölçülərdə hazırlanmasına kömək edir. Konstruksiya hazır olduqdan sonra uyğunluq, rəng və dişləm yoxlanılır, yalnız bundan sonra daimi bərkidilir.
- Qapaqlar dişin anatomik formasını və estetik görünüşünü bərpa edir
- Böyük çeynəmə təzyiqinə davamlıdır və dişi qoruyur
- Tac hissəsi dağılmış, lakin kökü sağlam olan dişlərdə kökdən dəstək alaraq qapaq qoymaq mümkündür
Qulluq
- Gündə iki dəfə — səhər və axşam — fırçalayın, diş aralarını diş ipi və ya xüsusi fırçacıqlarla təmizləyin.
- 6 aydan bir profilaktik müayinədən keçin və peşəkar gigiyena etdirin.
- Çox bərk qidaları dişləyərkən ehtiyatlı olun.
- Gecə dişləri sıxmaq və ya sürtmək (bruksizm) vərdişiniz varsa, bu barədə həkimə məlumat verin.
Tez-tez verilən suallar
İmplant üzərindəki qapaq təbii görünürmü?
Bəli. İmplantın özü diş əti və sümük içərisində qalır, görünən hissə isə dişin rənginə və formasına uyğun hazırlanan qapaqdır. Zirkon və E-max qapaqlar işıq keçiriciliyinə görə təbii dişə çox yaxın görünür.
Zirkon qapaq nə qədər xidmət edir?
Xidmət müddəti gigiyenadan, dişləmə yükündən və müntəzəm müayinələrdən asılıdır. Düzgün qulluqla zirkon qapaqlar uzun illər xidmət edir.
Protez çıxan olacaq, yoxsa sabit?
Bu, implantların sayından, sümüyün vəziyyətindən və pasiyentin seçimindən asılıdır. Hər iki variantın üstünlükləri müayinədən sonra ətraflı izah olunur.